Resim
Erdoğan'dan "Yurdunu kaybeden adam" için mesaj
Cuma, 23 Eylül 2011
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Kırımlı Yazar Cengiz Dağcı'nın vefatı dolayısıyla bir mesaj yayınladı. 23.09.2011 17:06  ANKARA (ANKA)... Devamını oku...
Resim
Cengiz Dağcı’nın cenazesi Süleymaniye Kültür Merkezi’nden kaldırılacak
Cuma, 23 Eylül 2011
LONDRA, 23.09.2011 (QHA) - Cengiz Dağcı’nın vefat haberini alan Kırım Türkleri Milli Meclisi Türkiye Temsilcisi Zafer Karatay, yazarın... Devamını oku...
Resim
Efsane Edebiyatçı Cengiz Dağcı Uçmağa vardı
Cuma, 23 Eylül 2011
Kırım Tatarlarının ve Türk Dünyasının büyük edebiyatçısı Cengiz Dağcı 22 Eylül 2011 tarihinde vefat etti. Allah nur içinde... Devamını oku...
Resim
ÇOKRAK DERGİSİNİN 23. SAYISI ÇIKTI
Cuma, 08 Nisan 2011
  Kırım Türkleri Derneği yayın organı olan ve 2006 yılında yayın hayatına başlayan ÇOKRAK dergisi 23. sayısıyla okuyucusuyla buluştu.... Devamını oku...
Resim
Kırım Ansambli Rüzgarı Tekirdağ’da esti
Salı, 25 Ocak 2011
  Kırım Türkleri Kültür ve Yardımlaşma Derneği Genel Merkezi tarafından organize edilen Kırım Ansambli Türkiye turnesinin Tekirdağ... Devamını oku...
Resim
Tekirdağ’da Kırım Türkleri Gecesi
Salı, 04 Ocak 2011
  21 Ocak 2011 günü Namık Kemal Üniversitesi Piramit salonunda gösteri yapacak olan Kırım Ansambli şehrimize geliyor.Server Kakura, Dilaver... Devamını oku...
Resim
QIRIMDA "NENKECAN" ADLI QADINLAR KLUBI AÇILDI
Pazar, 17 Ekim 2010
  Ekim 14 künü "Nenkecan" adlı qadınlar klubınıñ tantanalı açılışı Aqmescit şeerindeki "İnfiniti" qavesinde oldı. Anda toplanğan... Devamını oku...
Resim
HATIRALAR Zeki Velidi Togan (1890-1970)
Cumartesi, 09 Ekim 2010
            Bu yazımı, Rusları çok iyi tanıyan Zeki Velidi Togan’ın HATIRALAR adlı kitabından alınmış alıntılar ile... Devamını oku...
Resim
IZDIRAP DOLU 'TARİHİN ARKA ODASI'
Cuma, 08 Ekim 2010
  Geçtiğimiz hafta 25 Eylül Cumartesiyi Pazara bağlayan gece ızdırap dolu bir Tarihin Arka Odası programı vardı. Murat Bardakçı... Devamını oku...
Resim
EFSANE LİDER CEMİLOĞLU DERNEĞİMİZİ ZİYARET ETTİ
Cumartesi, 14 Ağustos 2010
  Kırım Tatar Milli Meclis Başkanı Cemiloğlu, Tekirdağ’da: Gelibolu Şehitliğini ziyaret maksadıyla İstanbul’ a gelen ve oradan da... Devamını oku...
Resim
UKRAYNA HÜKÜMETİ, 2011 YILI BÜTÇE TASLAĞINDA KIRIM TATARLARINA HİÇ PARA AYIRMADI
Pazartesi, 12 Temmuz 2010
2011 yılı bütçesine Kırım Tatarları için 127 milyon Grivna (yaklaşık 15.5 milyon dolar) ayırması öngörülüyordu… Yanukoviç ile... Devamını oku...
Resim
XVI. Yüzyıl Şair Hükümdarlarından Bora Gazi Giray Han’ın Türk Kültürüne Katkısı
Cumartesi, 10 Temmuz 2010
XVI. Yüzyıl  Şair Hükümdarlarından Bora Gazi Giray Han’ın Türk Kültürüne Katkısı     Türkiye ve Kırım’ın ortak tarihi zengin... Devamını oku...
Resim
ULUSÇULUK VE IRKÇILIK
Çarşamba, 07 Temmuz 2010
          Yıl 1944, 12 Kasım günü, ulusal ayaklanma ve kanlı savaş hesabına Doğu Türkistan’ın Gulca şehrinde Şarki Türkistan... Devamını oku...
Resim
Saray İlçemizdeki Kırım Giraylarına ait Han Mezarları fotoğraflandı
Cumartesi, 03 Temmuz 2010
Saray Ayazpaşa cami havlusundaki Kırım Hanlarına ait mezar taşları fotoğraflandı. Tekirdağ il sınırları içerisinde 12 civarında Han... Devamını oku...
Resim
Kırım'da Soykırımı anmak, Diasporada Kırım Gecesi yapmak
Cumartesi, 03 Temmuz 2010
Her yıl Vatan Kırım'da Soykırımı Anma Mitingine, konferans ve film, artistik programlar gösterilerine katılıyoruz. Türkiye'mizde ve... Devamını oku...
Resim
RUSLARIN İŞGALİNE-SOYKIRIMINA KARŞI GELİŞEN İNTİKAM DİRENİŞİ
Cuma, 02 Temmuz 2010
Rusların bulunduğu her yerde işgal ve soykırım vardır. İşgal ve soykırımın bulunduğu her yerde Ruslar vardır. Bunların karşıtı... Devamını oku...
Resim
BAYANLARDA AT BİNME MERAKI
Perşembe, 01 Temmuz 2010
Tekirdağ’ a 8 Km. mesafede İstanbul yolu üzerinde ticari faaliyette bulunan TRAKPET  (Trakya Petrol İstasyonu) İşletme sahası içinde... Devamını oku...
Resim
GENEL MERKEZİMİZİN SİTESİ YENİLENDİ
Cuma, 25 Haziran 2010
Genel Merkez, güncellenmiş ve yenilenmiş yeni sitesi ile sizleri bekliyor Derneğin yakın zamanda yaptığı ve yapacağı etkinliklerin... Devamını oku...
Kırım'da İsimler PDF Yazdır e-Posta
Kullanıcı Değerlendirmesi: / 1
ZayıfEn iyi 
Reşide Hacırömerova tarafından yazıldı.   
Çarşamba, 07 Ocak 2009 15:56

Ad insanlar için, milletler için var olmanın ilk belgesidir. Ad almak, kişi için bireysel ve milli anlamda resmen varlık bulmanın simgesidir. Bir milletin, yaşayışı, inançları, kültürel değerleri adlarına da yansıdığından ad ve ad verme incelenmeye değer bir konudur.
Adlar halkın geçmişini yansıtan bir tarihtir adeta. Kişi adları etimolojisinin öğrenilmesi komşu halklar arasındaki kültür ilişkilerini ve onların gelişimini gösterir.
Kırım Tatarlar arasındaki Urşen (yücelik), Urmus (meziyet), Uryane (ışık kaynağı) gibi adlar Eski Asuri adlarındandır.  Başka dillerden geçen isimler tabii olarak telaffuzda değişmelere uğramıştır. Mesela Eski Farsçadaki Tahmaurutha (“güçlü tenli” - İran’ın efsanevi hükümdarı) Kırım Tatarcasında Taymaz olmuştur, Sarvinaz (“zarafet”, “servi zarafeti”) Servinaz olmuştur.
Urumlar Karadenizin kuzeyinde şehirlerini kurarak yerli halklar arasında kültürlerini yayıyorlardı. Onlardan bu gibi adlar kalmıştır: Şemşure (kılıç), İldar (güneş hediyesi). Efsanevi Makedonyalı İskender’in adı bir çok halkın kültürüne girmiştir. Kırımlılarda bu ad Eskender’dir (erlerin korucusu). Kırım’ın Roma imparatorluğuyla uzun süreli komşuluğu sadece sosyal, ekonomik ve politik hayatı değil, maddi ve manevi kültürü de etkilemiş ve geliştirmiştir. Rumi, Urmiye, İsar, İsaver (kale, duvar) gibi adlar bunun küçük kanıtıdır.
   IV yüzyıldan itibaren Roma imparatorluğunun etkisiyle Kırım’da Hıristiyanlık yayılmaya başlıyor. Ama Kırım Tatarları arasında yaygınlaşmıyor ve adlarımızda da hiç izini bırakmıyor.
VII yüzyılına gelince Arap işgalcileri Karadeniz steplerine kadar ulaşmışlardır. 737 yılı İslamiyet resmi olarak kabul edilmiştir. İslamiyet’le birlikte Kırım’da Arap isimleri de yayılmıştır.
Eski Yahudi adlarsa bize Arapça vasıtasıyla değil de Yahudi diniyle birlikte gelmiştir, çünkü bu din 809 yılında resmi olarak kabul edilmiş ve 966 yılına kadar sürdürülmüştür. (Örneğin: Ava (Havva), Meryem).
Böylece şimdi kullandığımız adların çoğunluğu Arap menşelidir. Ama telaffuz farklılığı yüzünden Arapça kökenli adlar bayağı değişmelere uğramıştır: Sitmer (Seyyid-Ömer), Sadla (Esadullah), Sedali (Seyyid-Ali), Sitos (Seyyid-Osman) vs.
Zamanla eski zaman adları lakaplara dönüşür ve hatta kaybolurlar, nadiren soyadlarında görülürler. Örneğin: Maqıy (uca), Quraça (ahududu), Qambur (kambur).
Komşu halklarla olan yakın ilişkiler bu hakların adlarını belirten isimlerde tespit edilmiştir: Dangalah (Küçük Asyalı urum), Qarabacaq (polovets topraklarından gelen), Urmiye (urum kızı), Rumiy (Bizanslı). Kişinin mesleğini belirten adlar da vardır: Dülger, Kürkçü, Saraç, Sarraf.
XX yüzyılın 20-30 yıllarında kısaltma yoluyla yeni adlar ortaya çıkmıştır: Marlen (Marks-Lenin), Lemar (Lenin-Marks), Lenzi (Lenin öğütleri), Lenara (Lenin halk ordusu), Lenur (Lenin devrimi kurmuştur).
Eskiden öyle gelmiştir ki, ilk çocuğun adını babaannesi verir, diğerlerininse anne-babası ve akrabalar. Genelde yakın ve çok değerli akrabanın adı verilir. Böylece eski adlarımız yaşatılıyor. Bunlardan bir kaçını sayabiliriz: Zevay, Fera, Geray, Çauş, Tanatar, Sabe, İbazer vs.
Zaman geçiyor, her şey geliştikçe adlar da değişiyor, yenileri oluşuyor. Halkımız sürgünlükten dönünce şöyle adlar çok popüler oldu: Vetaniye, Avdet. Avrupalılardan geçen adlar da vardır: Marat (“aziz” - Arapçadan Fransızcaya geçmiştir), Artur (“cesur” – İngiliz, Kelt adıdır), Ernest (“ciddi” - Eski Alman adıdır), Ervin ( “şeref, dost” - Eski Alman adıdır), Elvira (“koruyan” - Arapçadan İspanyolcaya geçmiştir) vs.
Çocuğa hoş telaffuz edilen ad verirken ebeveynler diğer halkların adlarından araştırıyorlar, hâlbuki kendi güzel adlarımız çoktur. Milli ve manevi değerlerimiz içinde yoğrulmuş ad verme geleneğimizin ortaya çıkardığı bu denli güzel adlarımız varken çocuklarımıza ne anlama geldiğinin dahi bilinmediği birtakım sevimsiz ve yabancı kökenli adların verilmesi; kendi değerlerimize, geleneğimize hepsinden önemlisi dilimize indirilmiş bir darbedir.

 

 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile